Kolektory - do czego jeszcze?

Uwarunkowania wpływające na wydajności kolektorów ciepła w ciągu roku

Uzyskanie energii cieplnej w ilości 400 do 600 kWh/m2 w ciągu roku jest przy użyciu kolektorów słonecznych całkiem realne, ale zależne od wielu czynników. Ogrzewacze wody, czyli solary wodne, pracują w bardzo różnych warunkach, a wydajność ich pracy jest uwarunkowana wieloma czynnikami. Do najważniejszych w skali roku należą:

  • Różnice między poszczególnymi typami kolektorów.
  • Warunki klimatyczne.
  • Ukierunkowanie i ustawienie; optymalne jest skierowanie ekranów na południe, przy kącie pochylenia 45°. Stosując kolektory wspomagająco do c.o. korzystniej jest zastosować większy kąt.
  • Zacienienie przez inne budynki albo drzewa, jak również mocne zanieczyszczenie powietrza. Zauważono, że zmniejszenie wydajności może być wyraźnie większe, niż redukcja nasłonecznienia.
kolektor-domek
  • Im wyższa jest temperatura czynnika przesyłanego przez grzewacze, tym większe są straty ciepła. Z tego względu solarne wspomaganie systemu ogrzewania jest znacznie bardziej wydajne niż podgrzewanie wody użytkowej, szczególnie jeśli stosuje się centralne ogrzewanie niskotemperaturowe.

Różne bywają też koszty instalacji kolektorów słonecznych. Ceny najtańszych zaczynają się od około 1000 zł, a ceny wysokiej jakości kolektorów sięgają co najmniej 6000 zł za sztukę. Z kolei cena zestawu solarnego wynosi od 6000 zł do 20 000 zł i więcej.

Typy kolektorów słonecznych w zależności od konstrukcji

Kolektory płaskie

Szczególnie często stosowana forma kolektora z płaskim absorberem z zaczernionego metalu (płytki aluminiowe albo miedziane). Niżej umocowane są rurki z czynnikiem grzewczym. Szyba solarna osłaniająca płytę absorbująca wykonana jest zwykle z hartowanego szkła o grubości 4 mm. Rzadziej stosuje się tworzywo sztuczne, jako że jest ono mniej wytrzymałe i ma krótszą żywotność. Szyba nie tylko zapobiega ucieczce gorącego powietrza znad absorbera, ale nie przepuszcza też promieniowania cieplnego na zewnątrz.

Zaletą kolektorów płaskich jest wysoka sprawność optyczna, natomiast wadą – znaczne straty ciepła przy niskiej temperaturze powietrza.

Kolektory próżniowo-rurowe

Są mniej popularne od poprzednich dwóch typów. Absorber występuje tutaj jak w zwykłym kolektorze płaskim, jednak izolacja cieplna jest realizowana poprzez próżnię. Możliwe i konieczne jest okresowe odnawianie próżni przy pomocy pompy próżniowej.

Kolektory próżniowo płaskie

Składają się dużej liczby rur próżniowych, otoczonych metalowymi reflektorami. Odbijają one światło słoneczne na rury zawierające ciemny absorbent. Ten typ wykazuje niższą sprawność grzewczą zimą, kiedy szklane rury pokryją się lodem. Natomiast ich wytrzymałość na czynniki pogodowe nie ustępuje kolektorom płaskim.

Kolektory powietrzne

Czynnikiem przenoszącym ciepło jest powietrze zamiast wody. Otrzymane ciepłe powietrze może być podawane bezpośrednio do budynku i jednocześnie służyć do wentylacji, kiedy pochodzi z zewnątrz. Innym zastosowaniem może być wentylowanie i osuszanie budynków albo produktów rolnych.

Korzyści z instalacji systemu solarnego

  • Aby uniknąć nieporozumień, należy podkreślić, że kolektory słoneczne i panele fotowoltaiczne mają zupełnie różne przeznaczenie. Chociaż mogą z daleka wyglądać podobnie, to te pierwsze wykorzystują energią słoneczną do bezpośredniego podgrzewania wody, natomiast drugie – zamieniają promieniowanie słońca w energię elektryczną.
  • Kolektory słoneczne podgrzewają wodę użytkową, wodę w instalacji c.o. albo w basenie. Raz inwestując w system solarny, można przez długie lata korzystać z czystej energii słonecznej.